Negozio txikien maskarak

COVID-19aren eragin ekonomikoa suntsitzailea izaten ari da enpresa askorentzat, negozio txikientzat bereziki, hala nola, ETEentzat, taberna eta jatetxeentzat, denda askorentzat eta zerbitzu-negozioentzat orohar.

Etxeko leihotik begira, kaleetako isiltasunak ikaratu egiten nau askotan. Hala somatzen dut nere burua, beldurti batzuetan, arduratuta besteetan, edo zalantzati… mesfidati. Sorginzulo batean harrapatuta. Zer gertatuko da bihar, zer, hau guztia bukatzen denean? Eta bitartean?

Baina ez dut behea jo, ez. Gizakiok (denok) muturreko uneetan aktibatzen den balbula sekretu bat dugulako edo, ez dakit. Eta bi aldiz pentsatu gabe, galderak egiten hasten naiz eta erantzunak bilatzen… Ze neurri hartu beharko nituzke berehala, datorren astean, bi aste barru eta hilabete barru, nire enpresari aukera berriren bat eskaintzeko? Zer egin nezake nire negozioa bide egokian jartzeko?

Galderak egitea beharrezkoa da, baliagarriak baitira erabakiak hartzeko. Zenbat eta informazio gehiago izan, orduan eta hobeak izango dira erantzun gisa sor daitezkeen ideiak, eta egokiagoak hartzen diren erabakiak. Eta hasi naiz estrategiak lantzen, hasi naiz irakurtzen, aztertzen, idazten, ikasten, irudiekin jolasten… Bizirik irauteko nere maskara berdaderoa josten.

Kanpoan ere hala somatzen ditut besteak. Enpresa txikiak, tabernak, jatetxeak, dendak, ileapaindegiak, eta mota guztietako zerbitzu negozioak. Bat-batean, mundua gelditu egin da, eta herriko negozio txiki guztiak borrokan ari dira bizirik irauteko nork bere maskarak josten.

Baina zer gertatuko da?

Negozio txikiek ateak zein egoeratan irekiko dituzten imajinatzea zaila egiten zait. Izan ere, ez dut uste lehengo egoera berera itzuliko garenik, batetik “normaltasuna” berreskuratzeko bidea luzea izango dela iragartzen dutelako, eta bestetik, kontsumitzeko era ere aldatu egingo dela uste dudalako.

Krisiak zenbait aldaketa eragingo ditu ezinbestean.

Lokalei dagokienez, adibidez, espazio antolaketa aldatu egingo da. Urruntze sozialak, dudarik gabe, jatetxeetan, tabernetan, dendetan eta zerbitzu negozioetan eragina izango du, eta modu zabalagoan antolatu beharko dira espazioak. Edukiera ere kontrolatzen hasiko dira eta zerbitzariaren, tabernariaren edo saltzailearen eta bezeroaren arteko harremana, murriztu egingo da. 

Negozioak agian eskaerak jasotzeko leku bihurtuko dira, auskalo, makina saltzaile handien moduan. (Gaitzerdi hala balitz, txikizkako “saltzaileek” bidalketa gastuak aurreztuko ahal izango lituzkete horrela eta bezeroek produktuak modu “seguruan” eskuratu ahal izan lituzkete).

Segurtasun eta higiene neurriek ere lehentasuna edukiko dute. Espazioak garbi mantentzeko, eta segurtasuna bermatzeko neurriak ezarriko dira. Produktuak biltzeko edo entregatzeko material eta aukera berriak ere sortuko dira, seguraski.

Eta ordaintzeko modua ere alda daiteke. Aplikazioen edo mugikorraren bidezko ordainketak ohikoagoak bihur daitezke kontakturik gabeko ordainketa-irtenbide gisa: giltzatakoak, betaurrekoak, eskumuturrekoak, smartphone-ak…

Lokalaren eremu batzuk berriz diseinatzea ere eragingo du krisiak. Probalekuek, itxarongelek, komunek, eskaerak jasotzeko eremuek… nolabaiteko protagonismoa hartuko dute eta segurtasun eta garbiketa protokoloetara egokitu beharko dira.

Krisiak kontsumitzaile berri bat ere sortuko duela iruditzen zait. Baliteke, negozioek kontsumitzailearen konfiantza berreskuratu behar izatea. Kontsumitzaileak segurtasuna, konfiantza eta komenigarritasuna bilatuko baititu, eta negozioak bere arazoetara egokitzeko hartu dituen neurriak eta izan duen jokaera baloratuko dituela uste dut.

Aurrerantzean kontsumo-modu berrietara egokitutako negozio-eredu berriak sortuko dira ezinbestean.

Negozio txikiak aldatu egingo dira. Bezeroarekiko harreman zuzenean oinarritutako sektoreak bere burua berrasmatu beharko du urruntze sozialera egokitzeko.

Gakoa, kontsumo-esperientzia berrasmatzean dagoela uste dut. Kontsumo-ohituren aldaketak eragina izango baitu bezeroek bilatzen dituzten esperientzietan.

Funtsezkoa iruditzen zait krisi egoera honetara egokitzeko, eraldaketa digitala edo, gutxienez, digitalerako trantsizioa oso kontutan hartzea.

Seguraski hemendik aurrera, txikizkako edozein negozio fisikok on line negozioarekin konektatuago egon beharko du, “salmenta” elektronikoa egiteko. Digitalizazioa eta nonahikotasuna erabakigarriak izango dira lehiakor izateko.

Zer etorriko den irudikatzea zaila da. Eta egon litezkeen aukerak imajinatzea ere ez da batere erraza. Horretarako, beraz, eta hasteko zenbait gauza lantzen has gintezkeela proposatu nahi dut. Ingurura begiratu eta aztertu, ikasi. Elkarrengandik ikasiz eta elkarri lagunduz.

-Zer ari da gertatzen nire enpresa-ekosistematik kanpo?

-Zeintzuk dira merkatuaren portaerak eta zer egiten dute beste enpresa batzuk?

-Eta nire ekosistemaren barruan, zer ari da gertatzen? Nola ari dira erantzuten nire bezeroak, zer mehatxu eta ze aukera sor daitezke hemendik aurrera?

-Zer egin dezaket egokitzeko?  Zeintzuk dira nere bezeroen arazoak? Eta zeintzuk haiek konpontzeko nik eduki ditzakedan aukerak?

Argi dago, guztion onerako, enpresek, txikiek bereziki, funtzionatzen jarraitu beharko dutela, eta txikizkako negozioak, tamaina guztietakoak bezalaxe, dagokion eszenatokira egokituko beharko direla.

Utzi erantzun bat

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Aldatu )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Aldatu )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Aldatu )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Aldatu )

Connecting to %s